TMK m. 166/3 1 yılı dolduran evliliklere anlaşarak boşanma imkanı tanımıştır. Anlaşmalı boşanma için eşler
anlaşmalı boşanma protokolü ve bir dava dilekçesi ile birlikte aile mahkemesinde dava açabilir. Ardından taraflar duruşmaya çıkarak
hakim huzurunda boşanma
protokolünü onayladıklarını ve boşanmak istediklerini beyan etmelidir. Bu şekilde tek celsede anlaşmalı boşanma
gerçekleşir.
Anlaşmalı Boşanma
Nedir?
Anlaşmalı boşanma kanunda sayılan genel boşanma sebepleri arasındadır. TMK m. 166/3 hükmüne göre eşler evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı ve ortak hayatın çekilmez olduğu hususunda mutabık ise, anlaşmalı olarak boşanabilir.
“Evlilik en az bir yıl sürmüş ise, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin diğerinin davasını kabul etmesi halinde, evlilik
birliği
temelinden sarsılmış sayılır. Bu halde boşanma kararı verilebilmesi için, hakimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin
serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca
kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması şarttır. Halim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Bu değişikliklerin taraflarca da kabulü halinde boşanmaya hükmolunur. Bu halde tarafların ikrarlarının hakimi bağlamayacağı hükmü uygulanmaz.”
Buna göre, eşler arasında evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı ve ortak hayatın çekilmez olduğu hususunda anlaşma sağlandığı kabul edilir. Diğer ek şartlar da gerçekleşmiş ise, boşanma kararı verilir.
Anlaşmalı Boşanmanın Şartları
Anlaşmalı boşanma nasıl olur, anlaşmalı boşanma şartları nelerdir gibi
hususlar kanunda açıklanmıştır. Anlaşmalı boşanma için gerekli şartlar:
1.
Evlilik birliğinin nikah gününden itibaren en az 1 yıl
sürmüş
olması,
2.
Eşlerin birlikte boşanma davası açması veya birinin açtığı davayı diğerinin
kabul etmesi,
3.
Hakimin tarafları duruşmada bizzat dinlemiş olması ve açık iradelerini alması ve
4.
Hakimin tarafların üzerinde
mutabık kaldıkları boşanma
protokolünün mali konular ve çocuklara ilişkin düzenlemelerini uygun bulması gerekmektedir.
5.
Anlaşmalı boşanma nasıl olur anlamak için anlaşmalı boşanma şartları detaylı olarak açıklanmalıdır:
Evlilik
birliğinin
nikah gününden itibaren en az 1 yıl sürmüş
olması
Evlilik birliğinin 1 yıl sürmüş olması hususu mahkemece kendiliğinden araştırılır. Eğer anlaşmalı boşanma davası nikah tarihinden henüz 1 sene geçmeden açılmış ise, davanın kabulü mümkün değildir. Bu sebeple, 1 yıl dolmaksızın açılan davalara çekişmeli boşanma davası hükümlerine göre
devam edilir. Bu durumda tarafların delilleri toplanır ve tanıkları
dinlendikten sonra boşanma hakkında karar verilebilir.
Buna karşın, çekişmeli açılmış herhangi bir dava da yargılamanın herhangi bir safhasında anlaşmalı boşanma olarak karara bağlanabilir. Ancak bu halde, çekişmeli açılmış boşanma davası özel sebeplere dayanmamalıdır; ancak şiddetli geçimsizlik sebebiyle açılan boşanma davaları anlaşmalı boşanmaya dönülebilir.
Eşlerin birlikte dava açması veya davayı kabul etmeleri
Eşlerden birinin dava açması ve diğerinin kabul etmesi gerekir
veya eşlerin aynı dilekçeye imza atarak dava açması gerekir. Ancak bir tarafın diğerinin davasını kabul etmesi yoluyla anlaşma sağlanması için, boşanma davasının kanunda belirtilen özel sebeplere dayanmaması gerekir. Diğer bir deyişle, sadece genel sebeplerden şiddetli geçimsizlik zeminindeki
boşanmalarda
anlaşmalı boşanma gerçekleşebilir.
Eşlerin açık iradelerinin alınması
Anlaşmalı boşanma davasında eşlerin birlikte ve aynı anda duruşmada dinlenilmesi gerekir. Bu şart, kamu düzenine ilişkindir. Bu şekilde hakim tarafların her türlü baskı ve tehditten uzak olarak özgür iradeleri ile beyanda
bulunduklarını denetleyebilir. TMK m. 166/3 hükmünde hakimin tarafların serbest
iradelerinin denetlenmesi amaçlandığından, eşler yerine avukatı dinlemek mümkün değildir.
Ayrıca, eşlerin birlikte ve aynı hakim tarafından dinlenilmesi gerekir.
Dolayısıyla talimat dosyası ile dinlenerek anlaşmalı boşanma gerçekleştirilemez. Yine de SEGBİS (Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi) yolu ile dinleme mümkündür.
Duruşmada hakim, kendisine sunulan
imzalı
beyanları taraflara okur ve tutanağı taraflara imzalatır. Beyanlar okunmamışsa boşanmaya karar verilemez ve
taraflardan birinin imzadan imtina etmesi davayı çekişmeli boşanma davasına dönüştürür. İmzadan imtina edildiği mutlaka tutanak altına alınmalıdır.
Hakimin
taraflar arasındaki mali konulara ve çocuklara ilişkin anlaşmayı uygun bulması
Taraflar mali konularda
ve çocuklarla ilgili konularda anlaşırsa boşanma anlaşmalı olarak gerçekleşebilir. Bunun için bir anlaşmalı boşanma protokolü imzalanması gerekir. Hakimin de anlaşmayı uygun bulması gerekir. Uygun bulmadığı ölçüde hakim müdahale ederek taraflara öneride bulunabilir. Taraflar
anlaşır veya hakimin önerisini kabul eder ise anlaşmalı boşanma gerçekleşebilir. Tarafların anlaşmaması veya hakimin önerisini kabul etmemesi halinde
dava çekişmeli boşanma davasına dönüşür.
Mali
konulara ilişkin
anlaşma
Mali
konulara ilişkin anlaşmanın maddi
ve manevi tazminat ve yoksulluk nafakasını içermesi
gerekir. Tarafların bu hususlarda anlaşması ve hakimin anlaşmalarını uygun bulması gerekir.
Mahkemeye tazminatın niteliği, yani ödenecek veya talep edilmeyen tazminatın maddi mi, manevi mi olduğu açıkça anlatılmalıdır. Nitekim tazminat taleplerini
saklı
tutarak anlaşmalı boşanma yapmak da mümkün değildir. Dolayısıyla anlaşmalı boşanma protokolünde maddi ve/veya manevi tazminat
talep edilmeli veya bu haklardan feragat edilmelidir.
Bununla birlikte
tarafların yoksulluk nafakasına ilişkin anlaşması da mahkemece uygun bulunmalıdır. Buna göre mahkeme taraflara yoksulluk
nafakası isteyip istemediğini sormalı, beyanlar alınırken nafakaların ayrı ayrı hangi nafakaya ilişkin anlaşma sağlandığı net olarak belirtmelidir.
Çocuklarla
ilgili anlaşma
Anlaşmalı boşanmada velayete tabi çocukların durumları ile ilgili duraksama
yaratmayacak şekilde tarafların beyanları alınmalıdır. Çocukların durumu ile üç
başlık ifade edilir:
·
iştirak nafakası,
·
velayet ve
·
kişisel ilişki.
Bu üç konu hakimin
müdahalesine açıktır.
Anlaşmalı boşanmada nafaka
Anlaşmalı boşanmada nafaka es geçilemeyecek bir
konudur. İştirak nafakası, boşanmadan sonra ergin olana kadar çocuk için
ödenecek olan nafakadır. Tarafların bu hususta anlaşmış olması veya hakimin bu anlaşmayı uygun bulmuş olması gerekir. Anlaşmalı boşanma yapılırken çocuk için iştirak nafakası istenmemiş olması daha sonra istenilemeyeceği anlamına gelmez.
Velayet
hakkında anlaşma
Anlaşma protokolünde velayet ile ilgili tarafların anlaşmlış olması ve bu anlaşmanın hakim tarafından uygun bulunması gerekmektedir.
Kişisel ilişkinin tesisi bakımından anlaşma
Anlaşma protokolü velayeti almayan tarafın çocukla olan görüşme zamanlarını düzenler. Taraflar bu hususta
anlaşmalı, hakim bu görüşme zamanlarını uygun bulmalıdır. Hakim uygun bulmaz ise taraflara öneride bulunmalı, taraflar bu öneriyi kabul etmelidir.
Anlaşmalı Boşanma
Davası
Nerede Açılır?
Genel yetki kuralına
göre anlaşmalı boşanma davası için yetkili mahkeme eşlerden birinin yerleşim yeri (ikametgah) veya eşlerin son 6 ay birlikte
oturdukları yer aile mahkemesidir. Ancak yetkili mahkeme eşlerin mutabakatıyla Türkiye'nin herhangi bir yerindeki
mahkeme olabilir. Görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile
mahkemesinin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk
mahkemeleri görevlidir.
Anlaşmalı Boşanmak
İçin
Ne Yapmak Gerekli?
Anlaşmalı boşanmak için bir anlaşmalı boşanma protokolü hazırlamak gereklidir. Ardından,
anlaşmalı boşanma dilekçesi ile birlikte adliyelerdeki
tevzi bürolarına başvurulur. Burada gerekli harçlar ödendiğinde dava açılmış olur. Ardından anlaşmalı boşanma davasının tevzi olduğu mahkeme tensip tutanağı (tensip
zaptı) hazırlar ve duruşma günü tayin eder. Duruşma gününe kadar yazılı anlaşmalı protokol aslının mahkemeye sunulması gerekmektedir. Mahkemece verilen duruşma günü eşlerin her ikisinin de duruşmaya bizzat katılması gereklidir.
Daha
detaylı bilgi için: Boşanma Davası Nasıl Açılır?
Anlaşmalı Boşanma
Ücreti
Ne Kadar?
Anlaşmalı boşanma davası maktu harç ve ücretlere tabidir. Avukata
vekaletname verilmesi halinde özel anlaşma sağlanır. Detaylı bilgi Boşanma Avukatı Ücreti Ne Kadar başlıklı makalemizde bulunabilir.
Anlaşmalı boşanmada avukatlık ücreti
Anlaşmalı boşanma davası avukatlık vekalet ücretleri 2024 Avukatlık
Asgari Ücret Tarifesi’ne göre asgari 17.900 TL tutarındadır. Ancak
anlaşmalı boşanma avukatı ile müvekkil arasında belirlenecek fiyat değişkenlik gösterebilmektedir. İstanbul anlaşmalı boşanma avukatının ücreti 2023 İstanbul Barosu Avukatlık Ücret Tarifesine göre
35.000 TL'dir.
Anlaşmalı boşanma masrafları
Anlaşmalı boşanmada ödenecek harçlar 2023 yılı için yaklaşık 1.850 TL tutarındadır. Hemen belirtmek gerekir ki, boşanmanın fer’ileri niteliğindeki talepler için harç ve vekalet ücreti ödenmesine
karar verilemez. Bu doğrultuda, boşanma ile birlikte talep edilen maddi ve manevi
tazminatlar da maktu harca tabidir.
Anlaşmalı Boşanma
Kaç
Celsede Bitiyor?
Anlaşmalı boşanma davası genellikle tek celsede boşanma kararının verilmesi ile biter. Ancak hakim taraflar arasındaki protokolde eksiklikler
bulur veya tarafların iradelerine ilişkin veya beyanları doğrultusunda anlaşmalı boşanma davasının ertelenmesine karar
verebilir. Bu durumda anlaşmalı boşanma 2-3 celsede bitebilir. Dava açıldıktan sonra
mahkeme ne zaman olur şeklinde bakılırsa, mahkemenin iş yoğunluğuna bağlı olarak yaklaşık 1 ay sürer.
Anlaşmalı Boşanma
Kaç Gün İçerisinde
Neticelenir?
Anlaşmalı boşanma kaç gün sürer sorusunun cevabı ilden
ile değişir. Anlaşmalı boşanma ne kadar sürer anlamak için anlaşmalı boşanma süreci özetle şöyledir:
·
Anlaşmalı boşanma davasının başvurusundan sonra genellikle
40 gün içerisinde duruşma tarihi belirlenir ve eşler mahkemenin belirlediği duruşmaya
davet edilir.
·
Duruşma günü herşey usule uygunsa mahkeme tek celsede anlaşmalı boşanma kararı verir.
·
Buna ilişkin gerekçeli kararın 30 gün içerisinde yazılması beklenir.
·
Daha sonra gerekçeli karar
taraflara tebliğ
edilir. Bunun da yaklaşık 1 hafta sürmesi beklenir.
·
Eşler anlaşmalı tebligatı aldıktan sonra ya mahkemeye
istinaftan feragat ettiklerine dair beyan sunarlar ya da verilen 2 haftalık istinaf süresinde işlem yapmazlar ise, anlaşma boşanma kararı kesinleşir.
·
O halde kesinleşme şerhi içeren gerekçeli karar Nüfus Müdürlüğüne bildirilir ve tarafların nüfus bilgileri düzeltilir.
·
Dolayısıyla anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer şeklinde bir soruya cevaben
toplam süre gözetilecek ise, ortalama 2 - 3 ay denilebilir. İyi bir anlaşmalı boşanma avukatı bu süreci bir - iki
haftaya kadar indirebilir.
Anlaşmalı Boşanma
Protokolünün Şekli
Yazılı boşanma protokolünün ıslak imzalı aslının mahkemeye bir dava dilekçesi ile birlikte sunulması gerekir. Tarafların mutabık kaldıkları boşanma anlaşması hakim tarafından aynen mahkeme hükmüne geçirilir. Anlaşmalı boşanmaya karar verilirken,
protokol tasdik edilir ve bununla birlikte protokol hükümleri mahkemenin
kararının hüküm kısmına aynen geçirilir.
Protokol
nasıl yazılır Anlaşmalı Boşanma Protokolü makalemizde
daha detaylı açıklanmıştır.
Anlaşmalı Boşanma
Protokolünün
Sunulması
Anlaşmalı boşanma davasında protokol mahkemeye dava açarken sunulmalıdır. Anlaşmanın ıslak imzalı orjinali en geç duruşma gününe kadar sunulmalıdır.
Boşanma anlaşması, taraflarca boşanma davası kararının kesinleşmesine kadarki her safhada yapılabilir. Örneğin çekişmeli boşanma davası Yargıtay’da veya istinaf aşamasında görüşülürken taraflar protokol hazırlayarak anlaşmalı boşanma talep edebilir. Benzer şekilde, önceki protokolün değiştirilmesi için daha yeni bir
protokol hazırlanıp mahkemeye sunulabilir.
Anlaşmalı Boşanma
Protokolüne
Hakimin Müdahalesi
Hakim belli
hususlarda tarafların anlaşmasına müdahale ederek taraflara öneriler getirebilir. Taraflar
bu önerileri
kabul ederse anlaşmalı boşanmaya karar verebilmektedir. Ancak şarta bağlı kabul veya feragata istinaden
anlaşmalı boşanmaya karar verilemez.
Benzer şekilde, hakim, bazı hususlar hakkında protokol dışında kendiliğinden de karar veremez. Örneğin; hakim düzenleme dışında tedbir nafakasına
hükmedemez; kişisel ilişkiyi tarafların beyanını almaksızın ayarlama yapamaz; ödemelerde faiz öngörülmemişse hakim faize karar veremez, düzenleme dışı velayete karar
veremez. Ayrıca hakimin boşanmaya karar verebilmesi için düzenlemeye konu kayıtların getirtilerek incelenmesi, düzenlemenin infaz edilebilir
meseleler olduğunun tetkiki, ihtilaf çıkması muhtemel hususların taraflara açıklatılması gerekmektedir.
Anlaşmalı Boşanmada
Mal Paylaşımı
Anlaşmalı boşanmada mal paylaşımı taraflarca serbestçe
yapılabilir. Eşler, evlilikte edinilen malları nasıl paylaşacaklarına karar verirler ve hakim bunu
boşanma
kararına
geçirir.
Boşanma
protokolünün eksiksiz hazırlanması ve hakimin kararına gereği gibi geçirilmesi gerekir. Bu halde anlaşmalı boşanmadan sonra ayrı bir mal paylaşımı davası açılamaz. Ancak bazı durumlarda eksik ya da yanlış boşanma protokolü ardından mal paylaşımı için bir dava açılması mümkün olabilir.
Boşanma protokolünde öngörülen düzenlemeler
hakim tarafından tasdik edilmeli ve hükme esas alınmalıdır. Örneğin, protokolde tescili öngörülen taşınmazlar olması halinde hakim bunlara ilişkin eda hükmü içerecek şekilde tescil kararı vermelidir. Diğer bir örnek ise, protokolün hakim
tarafından tasdik edilmemesi halinde protokolün içerisinde yer alan gayrimenkul
temlik taahhüdünün resmi şekil vasfını almayacağıdır. Bu gibi tescil kararı için dava harcı yatırmaya gerek yoktur, ancak
tescil sırasında tapuda ödenecek harçlar ayrıdır.
Anlaşmalı Boşanma
Protokolünün
Bağlayıcılığı
Anlaşmalı boşanma protokolünde mutabık kalınan her konu bağlayıcı sonuç doğurur. Örneğin taraflar kadının erkeğin soyadını kullanıp kullanmayacağını kararlaştırılar ise buna aynen uymak
zorundadırlar. Aynı şekilde, bir kredi borcunun taraflardan biri tarafından üstlenilmesi düzenlenmiş ise bu “borcun iç üstlenmesi” olarak kabul edilir. Taşınmazların tescil edilmesine karar
verilmiş ise bu zorla yerine getirilebilir. Kira ödemesi yapılacağı kararlaştırılmışsa icraya konu olabilir.
Anlaşmalı Boşanmada
Kadının Hakları
Anlaşmalı boşanmada kadının haklarını iyi bilip, anlaşma protokolüne dahil etmesi gerekir. Kadın, anlaşmalı boşanmada; nafaka, tazminat, mal
paylaşımından hakkı olan malların adına tescili, velayet, çocuk bakımından nafaka, ziynet alacağı, eşya alacağı gibi taleplerde bulunabilir.
Boşandıktan sonra istisnai haller dışında bu talepler hak kaybına uğrar. Nitekim kesinleşmiş boşanma kararının iptali mümkün değildir.
Anlaşmalı Boşanmadan
Vazgeçme
ve Feragat
Anlaşmalı boşanma davası sonunda verilen kararın kesinleşmesine kadar taraflar anlaşmaktan vazgeçebilir ve çekişmeli boşanma davasına devam edebilirler. Anlaşmalı boşanmadan vazgeçerek çekişmeli boşanmaya dönmek, taleplerden feragat anlamına gelmez. Ancak boşanma davasından feragat edilmesi halinde
taleplerden feragat edilmiş olunur. Boşanma davasından feragat dilekçesi açık, net ve şartsız olmalıdır. Dilekçe içeriğinde "boşanma davamdan feragat
ediyorum" şeklinde beyan yeterlidir. Anlaşmalı boşanmadan vazgeçme süresi kararın kesinleşmesine kadardır.
Anlaşmalı Boşanmaya
Uymama
Anlaşmalı boşanma protokolünde yer alan
hükümler bağlayıcıdır. Hakim, boşanma protokolünü gerekçeli kararına aynen geçireceği için, protokolde yer alan hükümler taraflar için mahkeme ilamı şeklinde bağlayıcı olacaktır.
Anlaşmalı boşanma protokolünde yer alan nafaka borcunun
yerine getirilmemesi, maddi ve manevi tazminatın ödenmemesi gibi hallerde
aşağıdaki davalar ile zorla yerine getirilebilir:
·
Tapu iptal ve tescil davası
·
Alacağın tespiti davası
·
Zararın tazmini için
tazminat davası
·
Menfi tespit davası
·
Boşanma protokolünün yerine getirilmesi için eda davası
·
İcra
takibine itirazın iptali davası
Anlaşma protokolünün nafaka, tazminat vs. gibi asıl alacağın yanında faizlerin ve daha sonraki
zamanlarda nasıl ödeneceğine dair düzenlemeler içermesi, daha sonra karşılaşılabilecek sorunların önlenmesi bakımından önemlidir. Anlaşmalı boşanma protokolünde çocuklara ilişkin olarak velayet ve kişisel ilişkinin düzenlenmesine yönelik hükümler uygulanmalıdır. Anlaşmalı boşanmaya uymama söz konusu olursa, taraflar velayetin
değiştirilmesi davası veya çocuk teslimine muhalefete ilişkin suç duyurusu gibi yasal işlemler başlatabilir.
Boşanma
Protokolüne
Neler Dahil Olabilir?
Anlaşmalı boşanma protokolüne dahil edilebilecek konular:
·
Çocukların velayetinin kime
bırakılacağı
·
Yoksulluk nafakası miktarı
·
İştirak
nafakası miktarı
·
Maddi tazminat miktarı
·
Manevi tazminat miktarı
·
Manevi tazminat miktarı
·
Tüm ortak taşınır ve taşınmaz malların paylaşımı
Protokolde aşağıdaki meselelerde anlaşma olması halinde hâkim uygunluk denetimi yapmaksızın
protokolü onaylayacağı için dikkat etmek gerekir. Nitekim kötü hazırlanmış bir anlaşmalı boşanma protokolü, tarafların ileride ihtilafa düşmesine ve hak kaybına yol açabilir.
Boşanma protokolüne eklenebilecek ihtiyari konular:
Boşanan
kadının
erkeğin
soyadını kullanma anlaşması
Kadın evlenirken
kocanın soyadını alır. Boşanan kadının boşandıktan sonra erkeğin soyadını kullanmaya devam etmesi ise
erkeğin rızasına bağlıdır. Anlaşmalı boşanmada tarafların soyadı ile ilgili anlaşmaya varması halinde, bu husus protokole
yazılmak suretiyle hâkime onaylatılır. Böylelikle mahkeme kararı haline gelen
protokol hükmü nüfus müdürlükleri tarafından aynen uygulanmalıdır.
Boşanmada kredi
borcunu ödeme
anlaşması
Boşanma anlaşması ile taraflar devam eden bir
kredi borcunun nasıl ödeneceğini kararlaştırabilirler. Buna göre eşler, evlilik sırasında alınan kredinin kalan taksitlerini
ödemeyi
kabul ve taahhüt ederler. Bu husus hakim tarafından onaylanır ve mahkeme kararına geçirilir. Bu şekilde bir iç üstlenme sözleşmesi “borç üstlenme” anlaşması olarak nitelendirilir.
Tarafların anlaşmalı boşanmaya uymaması halinde bu kredi borcunun taksitlerinin ödenmesi için icra takibi başlatılabilir.
Boşanmada
taşınmazı
devretme anlaşması
Anlaşmalı boşanmada evlilik sırasında edinilen malların
tasfiyesine yönelik anlaşma yapmak mümkündür. Çoğu zaman taraflar gayrimenkullerin birbirlerine
veya çocukları üzerine devredilmesine yönelik anlaşmaya varırlar. Söz konusu taşınmazların tapu kaydının mutabakata uygun şekilde yapılmaması halinde tapu kaydının iptali
ile kendi adlarına tescili için dava açılabilir. Bu dava Borçlar Kanunu
m. 125 hükmünde yer alan on yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açılması gerekmektedir.
Taşınmazın devrine ilişkin taahhüt, alacaklısına tescili isteme konusunda
talepte bulunma hakkı sağlar. Ancak tek başına taahhüt üçüncü kişiyi bağlamaz. Devredilmesi istenilen
taşınmazın mülkiyeti üçüncü bir kişiye geçerli bir işlem ile aktarılmışsa, artık alacaklı eş tapunun iptalini üçüncü kişiye karşı isteyemez. Bu doğrultuda, mahkemenin tescil hükmü kurması zaruridir. Aksi halde tescil
vaadi uygulamada pek de önemi kalmayan bir protokol hükmü olarak kalır ve anlaşmalı boşanmaya uyulmaması halinde alacaklı eşin hukuki koruması olmaz.
Boşanmada
kira ve aidat ödeme
anlaşması
Genellikle çocuk
sahibi olan evli çiftler, anlaşmalı boşanma protokollerine çocukların refahını düşünerek çocukların yaşayacağı evin kira ve aidatlarının ne şekilde ödeneceğine dair hükümler dahil ederler. Bu gibi
düzenlemeler bağlayıcı sonuç doğurur ve anlaşmalı boşanmaya uymama halinde icra takibi başlatılabilir.
Anlaşmalı Boşanmada
Velayet
Anlaşmalı boşanmada eşler velayetin kime verileceğine birlikte karar verir. Ancak
hakim uygun bulmaz ise velayeti diğer eşe vermeye karar verebilir. Ortak velayet taraflar
arasında
anlaşılsa da hakim kabul etmeyebilir. Boşanmadan sonra taraflar dava açabilirler. Anlaşmalı velayet değişikliği eşlerden birinin diğerine karşı dava açması ve diğerinin davayı kabul etmesi ile
olur.
Anlaşmalı Boşanmada
Nafaka
Anlaşmalı boşanmada yoksulluk nafakası kararlaştırmak tarafların insiyatifindedir. Yoksulluk
nafakası istemeyen eş anlaşmalı boşanmadan sonra dava açıp nafaka isteminde bulunamaz.
Ancak iştirak nafakası farklıdır. Anlaşmalı boşanmada iştirak nafakası istenmemişse dahi daha sonra dava açılabilir.
Anlaşmalı Boşanma
Kararının
Kesinleşmesi
Boşanma protokolünün hakim tarafından onaylanması ile mahkeme öncelikle tarafların katıldığı duruşmada kısa karar verir ve tarafların boşanmasına karar verir. Bu kısa karardan itibaren 30 gün içerisinde mahkeme gerekçeli kararını tanzim eder. Gerekçeli kararın taraflara tebliği gerektiğinden iki taraftan birinin
gerekçeli
kararın
tebliğe çıkması için talepte bulunması gerekir. Aksi halde, tebliğe çıkmayan karar sebebiyle anlaşmalı boşanma kararı yıllarca kesinleşmeyebilir. Tebliğe çıkan mahkeme kararı taraflara tebliğ sonra anlaşmalı boşanma itiraz süresi süresi başlar. Gerekçeli karar itiraz süresi 2 haftadır. Dolayısıyla duruşmanın görüldüğü günden itibaren yaklaşık 1 ay içerisinde anlaşmalı boşanmada taraflara tebligat
gelir. Boşanma kararlarına karşı yasal itiraz süresi olan istinaf süresi kararın tebliğinden itibaren 2 haftadır.
Eğer taraflar anlaşmalı boşanma kararına süresi içerisinde itiraz
etmezse, anlaşmalı boşanma kararı kesinleşir ve artık kesinleşmiş karara karşı işlem yapılamayacaktır.
Anlaşmalı boşanma davasının kesinleştirilmesi için diğer bir yol tarafların istinaf haklarından feragat etmeleridir. Söz konusu feragat taraflar veya
taraf vekillerince mahkemeye sunulacak yazılı bir dilekçe ile olur. Feragatin
gerçekleştirilebilmesi için öncelikle mahkemenin gerekçeli boşanma kararının taraflara tebliğ edilmesi gerekir.
Boşanma ilamını almamak kesinleşmeyi önler. Dolayısıyla taraflar evli
kalmaya devam eder. Süre başlamadığı için yıllar sonra dahi boşanmaya itiraz mümkün olur.
Anlaşmalı boşanmadan sonra tekrar evlenmek mümkündür. Kadın yine iddet müddetine tabidir.
Boşanma
Protokolü İptali
Anlaşmalı boşanma kararının kesinleşmesine kadarki sürede taraflar boşanma kararına itiraz edebilir. İstinaf süresi içerisinde taraflar boşanma kararına itiraz ederek anlaşmalı boşanma protokolünün iptalini sağlayabilir. Bu, davadan feragat
ve yeni
bir boşanma davası açmakla mümkündür.
Örneğin, anlaşmalı boşanmadan vazgeçeren eşlerden biri çekişmeli boşanma davası açılabilir.
Yeni delillere dayalı iddialar anlaşmalı boşanma davasına ilişkin mahkeme kararının kesinleşmesine kadar ileri sürülebilir. Böylece boşanma protokolü iptal edilir.
Anlaşmalı boşanma kararının kesinleşmesinden sonra ortaya çıkan deliller yeni bir boşanma davası açılmasına yasal
zemin oluşturmaz.
Anlaşmalı Boşanma
Avukatı,
Anlaşmalı Boşanma
Sürecini
Nasıl Yönetir?
Anlaşmalı boşanma davasının hızlı ve eksiksiz tamamlanabilmesi için anlaşmalı boşanma dava sürecinin bir boşanma avukatı ile birlikte yürütülmesi tavsiye edilir. Anlaşmalı boşanma protokolünde hak kaybını engellemek, uzun yıllar boyunca uygulanabilir
sorunsuz bir protokol hazırlamak önemlidir. Boşanma protokolünde dikkat edilecekler nafaka, mal paylaşımı, tazminat gibi konularda hak
kaybına uğramamaktır. Özellikle nafaka ve velayet ile
ilgili sonradan sil baştan davalar açılmasına gerek bırakılmamalıdır. Anlaşmalı boşanmanın ne kadar süreceği anlaşmalı boşanma avukatının davayı iyi yönetmesi ile
ilgilidir. Anlaşmalı boşanma davası nasıl açılır ve ne şekilde yönetilirse, o kadar kısa sürer.
Anlaşmalı Boşanma
Kararının
Kesinleşmesinden
Sonraki Talepler
Anlaşmalı boşanma kesinleştikten sonra taraflar protokol hükümlerine ilişkin bazı taleplerde bulunabilirler. Örneğin, protokolde yer alan nafaka
veya kira ödemesi vb. hükümlerin ekonomik koşullara göre uyarlanması talep edilebilir. Haklı sebeplerin varlığı halinde, protokolün iptali de talep edilebilir.
Bunlarla birlikte, protokolde yer alan düzenlemenin uygulanması da talep
edilebilir. Örneğin:
·
tapu iptali ve tescili
talepleri aile mahkemesinden talep edilebilir,
·
protokole dayalı alacağın tespiti istenebilir,
·
zararın tazmini
istenebilir,
·
menfi tespit talebinde
bulunulabilir,
·
düzenlemenin yerine
getirilmesine karar verilmesi talep edilebilir (eda davası) veya
·
icra takibine konu olmuş düzenlemeye karşı yapılan itirazın iptali talep edilebilir.
Anlaşmalı Boşanma Sık Sorulan
Sorular
Anlaşmalı boşanmadan sonra mal paylaşımı davası açılır mı?
Anlaşmalı boşanmada mal paylaşımı tarafların sözleşme serbestisi çerçevesinde mümkündür. Ancak anlaşmalı boşanma protokolüne malların nasıl paylaşılacağı hakkında bir hüküm eklenmemişse, anlaşmalı boşanmadan sonra mal paylaşımı davası açılabilir.
Adli tatilde anlaşmalı boşanma davası görülür mü?
Anlaşmalı boşanma adli tatilde görülebilecek davalardandır. Anlaşmalı boşanmanın adli tatilde görülebilmesi için tarafların adli tatilde davanın görülebilmesi için muvafakat ettiğini mahkemeye beyan etmesi
gerekir. Ancak adli tatilde anlaşmalı boşanmaya ilişkin süreler işlemez.
Anlaşmalı boşanma davasında hakim neler sorar?
Anlaşmalı boşanma davasında hakim taraflara boşanmak isteyip istemediklerini
sorar. Bununla birlikte hakim, anlaşmalı boşanma davasında taraflara boşanma protokolünün maddelerini onaylayıp onaylamadıklarını sorar. Hakim huzurunda verilen
cevaplara göre boşanma kararını verir.
Anlaşmalı boşanmada avukat gerekli mi?
Avukatsız anlaşmalı boşanma mümkün olsa da, anlaşmalı boşanmada hak kaybına uğramamak için avukat gereklidir. Nitekim
tarafların hatalı protokol hazırlamaları, boşanma kararını kesinleştirmeyi unutmaları vs. anlaşmalı boşanma avukatı ile önlenebilir. Ayrıca avukat dava sürecini kısaltabilir.
Anlaşmalı boşanma avukat ücreti ne kadardır?
Anlaşmalı boşanma avukatı 2022-2023 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca en az 17.900 TL + %10 KDV ücret belirleyebilir. Avukat
anlaşmalı boşanma ücretini bu rakamın altında kalmamak şartıyla serbestçe belirler. Bu
tespitte her yerel baro tarafından açıklanan avukatlık ücreti
de dikkate alınır.
Anlaşmalı boşanma için gerekli evraklar
nelerdir?
Anlaşmalı boşanma davası için gerekli evraklar; anlaşmalı boşanma dava dilekçesi, anlaşmalı boşanma protokolü, tarafların kimlik
kartlarıdır. Eğer mal paylaşımı uyarınca tapu devri tescil
edilecekse ruhsat bilgileri ve tapu senetlerinin kopyalarının da dosyaya sunulması gerekir.
Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer?
Anlaşmalı boşanma davasının açılmasından itibaren 1 hafta ile 1 ay
arası sürmesi beklenir. Bu süre mahkemenin yoğunluğuna ve tarafların sunduğu protokolde hakim tarafından değişiklik istenip istenmeyeceğine göre değişiklik gösterir.
İslam hukukunda anlaşmalı boşanma
Anlaşmalı boşanma, 1988 tarihinden itibaren
Türk hukukunda uygulama alanı bulabilmiştir. Esasen Türk Medeni hukukunda irade ilkesi geçerli değildir. 1988 dönemi hakimleri bir nevi iradeye
dayalı
olan anlaşmalı boşanmanın İslam Hukuku’ndaki mut’a nikahına dönüşebileceği ve kanuni metresliğin önünü açabileceği eleştirilerini getirmişlerdir. Buna rağmen Türk Medeni Kanunu, kısmen irade ilkesi ve kısmen evlilik birliğinin sarsılması ilkesinin birlikte uygulanması kabul ederek anlaşmalı boşanma düzenlemesini yapmıştır.
Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği
Anlaşmalı boşanma protokolünün hazırlanması detaylı olarak tarafımızca Anlaşmalı Boşanma Protokolü makalemizde
açıklanmış, çeşitli anlaşmalı boşanma protokol örnekleri sunulmuştur.
Anlaşmalı Boşanma Dilekçesi Örneği
Anlaşma protokolünün mahkemeye sunulması bir anlaşmalı boşanma dilekçesi ekinde olur. Boşanma Dilekçesi makalemizde
örnek bir anlaşmalı boşanma dava dilekçesi sunulmaktadır.


0 Yorumlar